Wegwerpoverall voor asbestverwijdering

Zoek je op SC-530, dan zoek je de juiste regel op de verkeerde naam. Ascert, de schemabeheerder, voert SC-530 niet meer op het overzicht van geldende documenten. Het actuele stuk heet Certificatieschema voor de Procescertificaten Asbestinventarisatie en Asbestverwijdering, vastgesteld op 31 maart 2026 en gepubliceerd in Staatscourant 2026, 29952. Het is een bijlage bij artikel 4.26 van de Arbeidsomstandighedenregeling.

Praktisch gevolg: een leverancier die zijn overall aanprijst als "SC-530-goedgekeurd" citeert een document dat onder die naam niet meer bestaat. Er bestaat trouwens geen goedkeuring van een overall door een certificatieschema. Het schema stelt eisen aan het proces, en de overall moet daar als product bij passen.

Het certificatieschema noemt zelf geen type. Artikel 41, eerste lid, onder e, sub 4 eist dat wie asbest verwijdert werkt met "andere beschermingsmiddelen, waaronder in ieder geval beschermende kleding en veiligheidsschoeisel". Meer niet.

Het type zit een laag dieper. Artikel 41, eerste lid, onder g eist dat decontaminatie plaatsvindt volgens de SCi-Directe respectievelijk de SCi-Indirecte decontaminatieprocedure. En daarin staat het letterlijk:

"Trek (wegwerp) ondergoed, sokken, T-shirt en overall (categorie III, type 5/6) aan"

Daar staat meer dan het type. Er staat ook dat het ondergoed, de sokken en het T-shirt wegwerp zijn. Dat is het deel dat vrijwel geen enkele Nederlandse pagina noemt, terwijl het rechtstreeks volgt uit dezelfde zin als de type-eis.

Zit de decontaminatie-unit niet direct aan het containment vast, dan loop je over een transitroute. Daarvoor komt er een tweede overall bij. De SCi-Indirecte decontaminatieprocedure schrijft voor: "Zorg dat de transitoverall een afwijkende kleur heeft van de werkoverall." Bij het verlaten trek je een schone transitoverall over je aanblaasunit en slang heen, en in een openluchtsituatie over je werkoverall heen.

Bij indirecte decontaminatie heb je dus per persoon twee pakken in de kast: een werkoverall en een transitoverall in een andere kleur. De kleureis is geen detail maar de controle zelf: aan de kleur zie je in één oogopslag wie in welke fase zit.

In de praktijk los je dat op met hetzelfde model in twee kleuren, zodat de bescherming gelijk blijft en alleen de kleur verschilt.

Herbruikbare werkkleding is bij asbest niet verboden, maar brengt een hele keten mee. Artikel 4.51, eerste lid van het Arbobesluit: de werkkleding mag alleen buiten het bedrijf worden gebracht "indien dit geschiedt met het doel deze te laten reinigen in daartoe adequaat uitgeruste wasserijen", en volgens het tweede lid in een gesloten verpakking.

De SCi kiest de andere route en maakt die expliciet: "Deponeer de vuile kleding in een daarvoor bestemde asbest-afvalzak." De overall gaat het werkgebied uit als asbesthoudend afval. Daarmee vervalt de wasserij, het transport en het restrisico dat iemand hem morgen opnieuw aantrekt. Dat is de hele reden dat wegwerp hier de norm is.

Dezelfde afweging voor ander werk staat bij wegwerp of herbruikbaar.

De volgorde bij het verlaten van het werkgebied staat in de SCi-Directe decontaminatieprocedure, en is niet vrijblijvend: achter een groot deel van deze stappen staat een markering die betekent dat afwijken een sanctie oplevert onder artikel 41, eerste lid, onder g van het certificatieschema.

Bij het onderzoeken van asbest geldt een lichtere eis dan bij het verwijderen. Bij monsterneming noemt het schema (artikel 20, vijfde lid) "voor de situatie geschikte beschermingsmiddelen" plus ten minste een halfgelaatsmasker met P3-filter.

Bij een mogelijke ernstige verontreiniging door niet-hechtgebonden materialen, waarbij de grenswaarde overschreden kan worden, eist artikel 22, vierde lid ten minste een volgelaatmasker met aanblaasunit, beschermende kleding, veiligheidsschoeisel én een decontaminatie-unit.

87 procent van alle asbestsaneringen valt in risicoklasse 2 of 2a. Dat werk mag uitsluitend door een gecertificeerd bedrijf worden gedaan. Risicoklasse 1 is het in zijn geheel weghalen van bijvoorbeeld oude schoolborden, radiatoren met asbesthoudende pakkingen en bepaalde geklemde vensterbanken; daarvoor is geen certificaat nodig en zijn minder maatregelen toegestaan.

De Nederlandse Arbeidsinspectie publiceerde op 9 januari 2025 de Programmarapportage Asbest over 2020 tot en met 2023. De cijfers zijn concreter dan het beeld dat de branche van zichzelf schetst.