Naar de inhoud

Typen

Wegwerpoverall type 5 en 6

Type 5 gaat over droog stof, type 6 over een lichte nevel of spat. Ze staan bijna altijd samen op het etiket, en samen dekken ze verreweg het grootste deel van het wegwerpaanbod. Hieronder staat wat de twee tests werkelijk meten, en net zo belangrijk: wat ze niet meten.

Type 5droge deeltjesType 6beperkte spat

De zes typen, als je even wilt controleren waar je zit

De typen staan voor verschillende vormen van blootstelling, niet voor een oplopende schaal van kwaliteit. Type 3 houdt een straal tegen en zegt op zichzelf niets over stof, en andersom.

TypeHoudt tegenNorm
Type 1Gas en damp, volledig gasdichtEN 943-1, en EN 943-2 voor hulpverleningsteams
Type 2Niet-gasdicht, op overdruk gehouden met schone luchtBestaat sinds 2015 niet meer onder EN 943-1
Type 3Een gerichte vloeistofstraal onder drukEN 14605
Type 4Een verzadigende nevel die zich over het pak verspreidtEN 14605
Type 5Droge vaste deeltjes in de luchtEN ISO 13982-1
Type 6Een lichte spat of nevel, beperkte blootstellingEN 13034

Type 2 bestaat niet meer onder EN 943-1

Type 2 stond voor een niet-gasdicht pak dat door een constante toevoer van schone lucht op overdruk wordt gehouden. Bij de herziening van EN 943-1 in 2015 is het uit de norm gehaald. Het staat nog wel in de internationale norm ISO 16602, maar "type 2 volgens EN 943-1" kan niet meer. Vrijwel elke Nederlandse uitlegpagina heeft dit nog fout staan.

Zit je bij een straal of een spuitnevel, ga dan door naar type 3 en type 4.

Type 5: droge deeltjes, en hoeveel er binnen mag komen

Type 5 is bedoeld voor vaste deeltjes die door de lucht zweven: stof, vezels, poeder. Denk aan isolatiewerk, schuren en stralen, poeder afwegen, veegwerk in een vervuilde ruimte, of het reinigen van stoffilters. De test is geen laptest op een lapje stof maar een test op een compleet pak, om een levend mens heen.

Type 5 in cijfers
NormEN ISO 13982-1
Volledige versieEN ISO 13982-1:2004+A1:2010
Test op het hele pakEN ISO 13982-2, inwaartse lekkage
Hoe er getest wordtEen levende proefpersoon in een kamer met een aerosol van fijne natriumchloridedeeltjes, die een reeks bewegingen uitvoert terwijl er op meerdere punten binnen het pak wordt gemeten.
Slaagcriterium 1Ljmn 82/90 kleiner dan of gelijk aan 30 procent
Slaagcriterium 2Ls 8/10 kleiner dan of gelijk aan 15 procent
In gewone taalVan de 90 losse metingen (tien pakken maal negen meetpunten) moeten er 82 een lekkage onder de 30 procent laten zien, en van de tien pakken moeten er acht gemiddeld onder de 15 procent blijven.

Schuif de tabel opzij voor de overige kolommen.

Stofdicht is verkooptaal

Het woord "stofdicht" komt in de norm niet voor, en de norm gaat er ook niet van uit. EN ISO 13982-2 accepteert lekkage en stelt er alleen een bovengrens aan. Een geslaagd type 5-pak laat dus stof door; de vraag is hoeveel.

Daar komt een detail bij dat je op geen enkele Nederlandse pagina vindt. DuPont vermeldt bij de type 5-test de voetnoot dat hij is uitgevoerd met afgeplakte manchetten, kap, enkels en ritsflap, en schrijft in de gebruiksinstructie dat die tape nodig is om de geclaimde bescherming te halen. Een overall die uit de zak komt en niet wordt afgeplakt, haalt de geclaimde prestatie niet.

Wat je waar afplakt

Nog een grens die vaak wordt gemist: type 5 gaat over droge deeltjes. Zodra het stof nat wordt of in een vloeistof zit, geldt de deeltjestest niet meer. Een natte type 5-overall is geen type 5-overall meer in de zin waarvoor hij getest is.

Type 6: het laagste niveau chemische bescherming, en de norm zegt dat zelf

Type 6 is bedoeld voor situaties waarin een klein spatje of een lichte nevel niet valt uit te sluiten, maar waarin je niet verwacht in de vloeistof te staan. De norm noemt dat letterlijk "limited protective performance". Verkopers vertalen type 6 met "beschermt tegen chemicaliën", en dat is precies een stap te ver.

Voluit heet de norm EN 13034:2005+A1:2009, beschermende kleding tegen vloeibare chemicaliën, prestatie-eisen voor kleding met beperkte beschermende werking. Die laatste vier woorden staan in de titel van de norm zelf. Type 6 is het lichtste niveau chemicaliënbescherming dat er is, en de norm kent twee lagen eisen: een aan het materiaal en een aan het complete pak.

Type 6 in cijfers
NormEN 13034
Volledige versieEN 13034:2005+A1:2009
Test op het hele pakEN ISO 17491-4 methode A, lage-intensiteitsnevel
Test op het materiaalEN ISO 6530, de gootproef
Vier referentiestoffenZwavelzuur 30 procent, natriumhydroxide 10 procent, o-xyleen onverdund, butan-1-ol onverdund
Eis aan het materiaalKlasse 3 voor afstoting bij ten minste een van de vier stoffen, en klasse 2 of hoger voor penetratie.
Eis aan het hele pakDrie pakken worden op een mannequin met een fijne nevel besproeid over een absorberend onderpak. De doorgelaten vlek mag niet groter zijn dan drie keer het gekalibreerde vlekoppervlak.

Schuif de tabel opzij voor de overige kolommen.

Die twee lagen staan in de tabel hierboven. De gootproef van EN ISO 6530 meet hoeveel van de vloeistof van het proefstuk af loopt (afstoting) en hoeveel er doorheen gaat (penetratie); de klassen daarachter komen uit EN 14325, waar klasse 3 afstoting meer dan 95 procent is en klasse 2 penetratie 1 tot 5 procent. De tweede laag heet de low level spray test. Haalt een pak daarnaast de biologische tests, dan staat er type 6-B op het etiket in plaats van type 6.

Let op de eis aan het materiaal: klasse 3 afstoting bij ten minste een van de vier referentiestoffen. Een pak kan dus type 6 zijn op grond van natronloog terwijl het op o-xyleen niet in de buurt komt. En de kans is groot dat geen van die vier de stof is die jij in handen hebt.

Waarom ze bijna altijd samen op het etiket staan

Van de 12 modellen met een eigen pagina op deze site halen er 11 zowel type 5 als type 6. Dat is geen toeval en er zijn drie redenen voor.

  1. Het is de goedkoopste combinatie die nog categorie III is. Type 5 en type 6 zijn haalbaar met een niet-geweven stof en gestikte naden. Type 3 en type 4 vragen afgedichte naden, dus overtapet of gelast, plus een permeatietest op de naad. Dat is een fundamenteel duurdere constructie.
  2. Samen dekken ze het gros van het alledaagse vuile werk. Droog stof plus een incidenteel spatje is het profiel van schilderwerk, sloop, isolatie, reiniging, veehouderij en onderhoud.
  3. Ze zijn samen te halen zonder extra materiaalinvestering. De materialen die de deeltjestest halen (SMS-polypropyleen, microporeus laminaat, flashspun polyetheen) halen met diezelfde stof ook de afstotingseis van type 6.

Wat type 5/6 niet betekent

Dit is het stuk dat op vrijwel elke Nederlandse pagina ontbreekt. Een pak met type 5 en 6 is als geheel getest op deeltjeslekkage en op lichte nevel, en het is PBM categorie III. Dat is wat er staat. Wat er niet staat:

De enige plek waar de Nederlandse regels een type voorschrijven

Bij asbest staat het concreet. De SCi-decontaminatieprocedures, waar het certificatieschema voor asbestverwijdering naar verwijst, schrijven bij het betreden van het werkgebied letterlijk voor: trek wegwerp ondergoed, sokken, T-shirt en overall (categorie III, type 5/6) aan. Diezelfde regel staat in de directe en in de indirecte procedure.

Voor zover wij konden nagaan is dat de enige plek in de Nederlandse regelgevingsketen waar een wegwerpoverall met een concreet type en een concrete PBM-categorie wordt voorgeschreven. Het schema zelf spreekt alleen over "beschermende kleding", zonder typering.

Let op de naam: het schema heet sinds 31 maart 2026 het Certificatieschema voor de Procescertificaten Asbestinventarisatie en Asbestverwijdering. De oude aanduiding SC-530 komt op de documentenpagina van Ascert niet meer voor. Meer over de praktijk staat bij asbestverwijdering.

De B-uitvoering: 5-B, 6-B, en waar die B ophoudt

Niemand zoekt op "B-uitvoering". Mensen zoeken op wat ze moeten dragen als er bloed, kweekmateriaal, mest of rioolslib in het spel is. Het antwoord daarop staat in de letter achter het typenummer.

Is de stof van een pak ook getest volgens EN 14126, de norm voor bescherming tegen besmettelijke agentia, dan krijgt het typenummer een B: type 5-B, type 6-B, en bij de zwaardere pakken type 3-B en 4-B. Op het etiket komt het biologisch-gevaarsymbool erbij. EN 14126 is dus geen zelfstandig type maar een toevoeging aan een bestaand type.

En "voldoet aan EN 14126" is op zichzelf een lege claim, want de norm kent klassen. Twee voorbeelden uit dit assortiment laten zien hoe fijn dat luistert:

De modellen op deze site waarvan elke uitvoering de B draagt: Tyvek 500 HV, Tyvek 600 Plus, Tychem 6000 F, AlphaTec 2500, MicroChem 3000. Bij de andere modellen geldt de B voor een deel van de uitvoeringen; dat staat per model op de eigen pagina.

EN 14126 is uitdrukkelijk geschreven voor herbruikbare en voor kortlevende beschermende kleding. Bij een herbruikbaar pak moet de biologische barriere de reiniging en desinfectie overleven; bij een wegwerpoverall hoeft hij een shift mee. Daarmee verschuift de risicovraag. Niet: hoe vaak kan ik hem wassen, maar: hoe lang blijft hij aan, en hoe trek ik hem uit zonder mezelf te besmetten. Dromex schrijft in de gebruiksaanwijzing dat je voorzichtig moet zijn bij het uittrekken van besmette kleding, zodat de gebruiker niet met gevaarlijke stoffen in aanraking komt.

Waar dit in het laboratorium op neerkomt

Wat hier anders is dan bij herbruikbare kleding

Bij herbruikbare kleding draait een norm om wat er na het voorgeschreven aantal wasbeurten nog over is. Hier bestaat die vraag niet, en er komen drie andere voor in de plaats.

De eerste is wassen, en dat mag niet. De klasse voor afstoting van type 6 komt van een fluorchemische laag op de stof, en die spoelt eraf. DuPont schrijft het zonder omhaal: niet wassen, wassen tast de beschermende werking aan. Dromex zegt hetzelfde met een verbodspictogram erbij. Een overall die nat is geworden en weer is opgedroogd is dus niet meer hetzelfde pak, en hergebruiken na een wasbeurt haalt de basis onder de type 6-classificatie weg.

De tweede is de houdbaarheid. DuPont noemt tien jaar bij opslag in het donker tussen 15 en 25 graden, Dromex noemt drie jaar in de originele verpakking. Twee pakken die allebei type 5/6 heten, met heel verschillende houdbaarheidsclaims.

De derde is het uittrekken. Een pak dat negentig metingen lang netjes onder de grens bleef, is waardeloos als je het stof er bij het uittrekken weer afveegt.

Levensduur en hergebruik of aan- en uittrekken.

De type 5/6-modellen naast elkaar

Typen en normen komen uit de certificeringsregel van de fabrikant. Waar een naam meerdere uitvoeringen dekt, staat hier wat ze alle halen, zodat de badge nooit meer belooft dan de zwakste uitvoering waarmaakt. Prijzen en maten komen live uit de winkel.

Gesorteerd op Type, oplopend. 11 modellen.

Modellen die zowel type 5 als type 6 halen
FotoNormenMatenNaar de winkel
Tychem 6000 FDuPontType 3-BType 4-BType 5-BType 6-BEN 14605EN ISO 13982-1EN 13034EN 14126EN 1073-2EN 1149-5S, M, L, XL, 2XL, 3XL, 4XL, 5XLvanaf € 42,72 excl. btwNaar de winkel
Tyvek 600 PlusDuPontType 4-BType 5-BType 6-BEN 14605EN ISO 13982-1EN 13034EN 14126EN 1149-5S, M, L, XL, 2XL, 3XLvanaf € 9,00 excl. btwNaar de winkel
Tyvek 500DuPontType 5Type 6EN ISO 13982-1EN 13034EN 1073-2EN 1149-5S, M, L, XL, 2XL, 3XLvanaf € 7,18 excl. btwNaar de winkel
Tyvek 500 HVDuPontType 5-BType 6-BEN ISO 13982-1EN 13034EN 14126EN 1073-2EN 1149-5EN ISO 20471 klasse 3S, M, L, XL, 2XL, 3XLvanaf € 16,72 excl. btwNaar de winkel
Tyvek 200 EasySafeDuPontType 5Type 6EN ISO 13982-1EN 13034EN 1073-2EN 1149-5S, M, L, XL, 2XL, 3XLvanaf € 5,06 excl. btwNaar de winkel
AlphaTec 2000AnsellType 5Type 6EN ISO 13982-1EN 13034EN 1073-2EN 1149-5S, M, L, XL, 2XL, 3XLvanaf € 6,62 excl. btwNaar de winkel
AlphaTec 2500AnsellType 5-BType 6-BEN ISO 13982-1EN 13034EN 14126EN 1073-2EN 1149-5S, M, L, XL, 2XL, 3XLvanaf € 12,30 excl. btwNaar de winkel
AlphaTec 1500AnsellType 5Type 6EN ISO 13982-1EN 13034EN 1073-2S, M, L, XL, 2XL, 3XL, 4XLvanaf € 3,74 excl. btwNaar de winkel
ChemDefend 250ChemDefendType 5Type 6EN ISO 13982-1EN 13034EN 1073-2EN 1149-5S, M, L, XL, 2XL, 3XLvanaf € 5,60 excl. btwNaar de winkel
ChemDefend 100 en 110ChemDefendType 5Type 6EN ISO 13982-1EN 13034EN 1073-2S, M, L, XL, 2XL, 3XLvanaf € 3,76 excl. btwNaar de winkel
3M 45153MType 5Type 6EN ISO 13982-1EN 13034EN 1073-2S, M, L, XL, 2XL, 3XL, 4XLvanaf € 5,18 excl. btwNaar de winkel

Prijzen zijn per stuk en exclusief btw, bij afname van één stuk. Thaly levert zakelijk; bij grotere aantallen geldt in de winkel een staffelprijs die lager ligt. Koop je voor een ploeg, dan kun je een model in de winkel in het offertemandje leggen in plaats van in de winkelwagen.

Schuif de tabel opzij voor de overige kolommen.

Tyvek 500 bundelt meerdere uitvoeringen:
Xpert en HP zijn Type 5-B en 6-B, Industrie en Labo niet. De Industrie heeft een kraag en geen capuchon, de Labo heeft overschoenen.
Tychem 6000 F bundelt meerdere uitvoeringen:
De FaceSeal sluit met een gezichtsmanchet aan op een volgelaatsmasker en gaat tot maat 5XL.
AlphaTec 2000 bundelt meerdere uitvoeringen:
Ts Plus is Type 4-B door zijn getapete naad, Standard en SOCO zijn Type 5-B en 6-B met DIN 32781 voor gewasbescherming, de Comfort mist EN 14126.
AlphaTec 1500 bundelt meerdere uitvoeringen:
Alleen de Plus en de Plus FR zijn antistatisch (EN 1149-5). Het kale model 138 is dat niet, en mag dus niet in een zone met ontstekingsrisico.
ChemDefend 250 bundelt meerdere uitvoeringen:
Alleen de 250 is EN 14126-gecertificeerd. De 255 heeft een ademend rugpaneel en verliest daarmee die certificering.
ChemDefend 100 en 110 bundelt meerdere uitvoeringen:
De 100 heeft geen EN 1149-5 en is dus niet antistatisch. De 110 wel. Dat staat in hun conformiteitsverklaringen, niet in de webshopteksten.
3M 4515 bundelt meerdere uitvoeringen:
Niet antistatisch, anders dan de meeste andere modellen hier. Wie EN 1149-5 nodig heeft, moet een ander model kiezen.

Vragen bij type 5 en 6

Wat is het verschil tussen type 5 en type 6?

Type 5 gaat over de vorm waarin de stof droog is en zweeft: stof, vezels, poeder. De test meet hoeveel daarvan in een compleet pak naar binnen lekt, met een proefpersoon in een aerosolkamer.

Type 6 gaat over vloeistof in de lichtste vorm: een spat of een fijne nevel. De test bespuit een mannequin met een lage-intensiteitsnevel en kijkt hoe groot de vlek op het onderpak wordt. Andere norm, andere test, andere blootstelling.

Is een type 5/6-overall genoeg voor werken met chemie?

Dat hangt af van de vorm waarin de stof je kan raken, niet van het woord "chemie". Staat er ergens druk op de vloeistof, dan zit je bij type 4 of type 3 en niet bij 5/6. Gaat het om een incidentele spat bij overgieten, dan kan type 6 passen.

De stap die je hoe dan ook zelf moet zetten: pak het veiligheidsinformatieblad van de stof erbij en kijk naar de H-zinnen. Staat er H310, H311, H312, H314, H315 of H317, dan is beschermende kleding geen keuze maar een eis uit artikel 4.1c van het Arbobesluit.

Een chemische wegwerpoverall kiezen

Waarom staat er categorie III op mijn overall?

Omdat chemicaliënbeschermende kleding onder Verordening (EU) 2016/425 in de zwaarste risicocategorie valt. Dat betekent dat een onafhankelijke aangemelde instantie het type heeft onderzocht en daarna jaarlijks blijft controleren, met monsters uit de productie of via het kwaliteitssysteem van de fabriek.

Praktische koperstest: bij categorie III staat achter het CE-logo een viercijferig nummer, dat van die aangemelde instantie. Een CE zonder nummer op een product dat categorie III claimt, klopt niet.

Wat categorie III inhoudt

Is EN ISO 13982-1 hetzelfde als EN ISO 13982-2?

Ze horen bij elkaar maar doen iets anders. Deel 1 stelt de prestatie-eisen waar een type 5-pak aan moet voldoen. Deel 2 beschrijft de meetmethode, de inward leakage test met het zoutaerosol. Op een etiket staat meestal deel 1, op een datasheet kom je deel 2 tegen als testmethode.

Mag ik met een type 5-overall asbest verwijderen?

De SCi-decontaminatieprocedures schrijven een overall van categorie III, type 5/6 voor. Dat is de kledingeis. Ze schrijven daarnaast een volgelaatsmasker met aanblaasunit, veiligheidsschoeisel en een decontaminatie-unit voor, en de overall gaat na afloop direct in de asbestafvalzak. De overall alleen is dus nooit het antwoord.

Asbestverwijdering, stap voor stap

Wat is het verschil tussen type 6 en PB[6]?

PB staat voor partial body, deelbescherming. Een PB[6]-schort of -jas is alleen op materiaal en naden getest, want er is geen compleet pak om onder de sproeier te zetten. Je krijgt dus type 6-materiaalprestaties op het stuk lichaam dat bedekt is, niet type 6-bescherming van je hele lichaam.

Is type 6 genoeg voor het mengen van gewasbeschermingsmiddelen?

Dat bepaalt het etiket van het middel, niet de norm. Het wettelijk toegelaten gebruiksvoorschrift schrijft de beschermingsmiddelen voor, en dat gaat voor elke algemene vuistregel. Kijk dus eerst op het etiket van het middel en pas daarna naar het typenummer van de overall.

Mijn overall haalt klasse 3 afstoting. Is dat het hoogste?

Voor afstoting en penetratie wel, die klassen lopen van 1 tot 3. Verwar dat niet met permeatie, want die klassen lopen van 1 tot 6 en meten iets heel anders: niet of de vloeistof eraf loopt, maar of de moleculen door het materiaal heen trekken.

Is een overall met EN 14126 een medisch hulpmiddel?

Nee. EN 14126 hoort bij persoonlijke beschermingsmiddelen onder Verordening (EU) 2016/425. Het beschermt de drager tegen besmettelijke agentia. Kleding die de patient of het product moet beschermen valt onder andere regels, ook al lijkt het pak er sterk op.

Waarom staat er bij mijn pak type 5-B maar geen enkele klasse?

Dan staan de klassen in de gebruiksaanwijzing of in de EU-conformiteitsverklaring, niet op de verpakking. De fabrikant is verplicht die verklaring bij het product te leveren of het internetadres te noemen waar hij te vinden is. Kan een aanbieder die niet aanwijzen, dan ontbreekt er iets dat wettelijk verplicht is.

Beschermt een type 5-B overall tegen virussen in de lucht?

De stof is getest op doordringing door biologisch besmette aerosolen, met een klasse van 1 tot 3. Dat gaat over het materiaal van het pak. Je ademhalingswegen beschermt een overall niet, ongeacht het typenummer.

Combineren met ademhalingsbescherming

Verder lezen

Bronnen

De volledige teksten van EN-normen zijn auteursrechtelijk beschermd en alleen tegen betaling bij NEN te koop. Waar een klassentabel niet tegen de normtekst zelf te controleren was, staat dat erbij.